Tuy nhiên, việc bỏ HĐND cấp huyện, nhiều cán bộ HĐND cấp xã, thị trấn yếu năng lực, thiếu "bà đỡ" nên không kham nổi trọng trách...

Ban chỉ đạo Trung ương về thí điểm không tổ chức HĐND huyện, quận, phường làm việc tại Phú Yên. Ảnh: K.CHI

Đột phá trong cải cách hành chính

Ông Phan Quy Sách, ở 27/19 Nguyễn Công Trứ, phường 4 (TP.Tuy Hòa) nhận xét: “Cứ mỗi 5 năm đi bầu đại biểu HĐND phường rất tốn kém, nhưng tôi chưa thấy họ tham gia giải quyết được những vấn đề bức xúc của người dân ở cơ sở. Do vậy, việc bỏ HĐND phường là phù hợp. Để tiếp nhận và giải quyết được những vướng mắc, kiến nghị của cử tri chỉ cần tăng cường hoạt động bám sát ở cơ sở đối với các đại biểu HĐND thành phố...” Thực tế, khi thực hiện thí điểm không tổ chức HĐND ở các huyện Phú Hòa, Tây Hòa, Sông Hinh, các phường 3, phường 9, Phú Lâm..., công tác thực hiện cải cách thủ tục hành chính có bước đột phá mới.

Các địa phương đã có những bước chuyển biến tích cực trong việc nâng cao trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, công chức trong giải quyết các thủ tục hành chính, tạo mối quan hệ tốt giữa các cơ quan hành chính với tổ chức, công dân và doanh nghiệp. Qua đó, tính hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý của cơ quan hành chính nhà nước các cấp được nâng lên, khắc phục được tình trạng ách tắc trong giải quyết công việc, giảm phiền hà, chi phí và thời gian đi lại của các tổ chức, công dân và DN, được sự đồng tình ủng hộ của họ.

“Qua thực hiện thí điểm cho thấy có thuận lợi hơn là: Bộ máy hành chính được tinh gọn hơn. UBND phường khi xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội hàng năm, chỉ trình UBND cấp trên trực tiếp phê duyệt, giảm bớt thời gian chờ trình kỳ họp HĐND xem xét thông qua, ra nghị quyết mới triển khai thực hiện. Đồng thời, nâng cao trách nhiệm của UBND phường trong việc chịu trách nhiệm trước cơ quan cấp trên và trách nhiệm trước nhân dân về thực hiện nhiệm vụ phát triển KT-XH” - ông Nguyễn Thanh Tra, Phó Chủ tịch HĐND tỉnh, nói.
Từ khi thực hiện thí điểm bỏ HĐND huyện, phường, các địa phương thực sự chú trọng hơn đến công tác tiếp công dân, giải quyết các khiếu nại, tố cáo và kiến nghị của công dân. Các công việc có liên quan đến dân đều được đưa ra dân bàn bạc và quyết định một cách công khai...

Cán bộ HĐND cơ sở lúng túng

Theo đánh giá của UBND tỉnh, trong quá trình thực hiện thí điểm, hoạt động của HĐND và thường trực HĐND xã, thị trấn gặp nhiều khó khăn. Nguyên nhân là trình độ, năng lực của một số cán bộ chuyên trách và đại biểu HĐND xã, thị trấn còn hạn chế. Khi thiếu “bà đỡ” của HĐND cấp huyện, cán bộ HĐND xã, thị trấn triển khai thực hiện công việc lúng túng, kém hiệu quả. Khi không tổ chức HĐND huyện, việc chỉ đạo, hướng dẫn, phối hợp hoạt động của HĐND xã, thị trấn đã được giao cho UBND huyện. Tuy nhiên, do thiếu các quy định của pháp luật và hướng dẫn cụ thể nên thực hiện vẫn còn lúng túng, chưa thống nhất.

Thêm tồn tại nữa là, khi không còn HĐND huyện, phường, việc tiếp nhận các phản ánh, ý kiến, kiến nghị của nhân dân trên địa bàn huyện, phường đến nay chưa có văn bản hướng dẫn cụ thể giao cho cơ quan, tổ chức nào làm đầu mối tiếp nhận thông tin để gửi đến các cơ quan, tổ chức có thẩm quyền giải quyết. Với tổ chức bộ máy, đội ngũ đại biểu HĐND, nhất là đại biểu HĐND chuyên trách của HĐND cấp tỉnh vẫn giữ nguyên như trước đây thì việc bảo đảm công tác giám sát của HĐND cấp tỉnh đối với các cơ quan, tổ chức, đơn vị trên địa bàn huyện, phường thí điểm sẽ rất khó khăn.

Bà Nguyễn Thị Thủy – Phó ban Dân vận Tỉnh ủy, đại biểu HĐND tỉnh – kiến nghị: “Tôi cho rằng, cần củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động của HĐND cấp xã, thị trấn. Cần tăng cường giám sát của các cấp ủy, mặt trận, đoàn thể về hoạt động hành chính của cấp huyện, xã, phường; phản biện xã hội về các quyết định của cơ quan hành chính có hợp pháp không, có đảm bảo quyền lợi của dân hay không. Đề nghị Uỷ ban Trung ương MTTQVN, các đoàn thể ở Trung ương có quy định và hướng dẫn nội dung, quy trình giám sát để nâng cao hơn nữa chất lượng tham gia giám sát của MTTQVN các cấp đối với hoạt động của UBND huyện, phường nơi thực hiện thí điểm không tổ chức HĐND...”.